JAMHURI YA MUUNGANO WA TANZANIA

OFISI YA RAIS – SEKRETARIETI YA MAADILI YA VIONGOZI WA UMMA

PO-ETHICS SECRETARIAT Logo
Walimu watakiwa kuwa chachu ya kuimarisha maadili kwa wanafunzi
15 Nov, 2026
Walimu watakiwa kuwa chachu ya kuimarisha maadili kwa wanafunzi

Sekretarieti ya Maadili kwa kushirikiana na wakuu wa shule pamoja na walimu wakuu wametakiwa kuhakikisha klabu za maadili zilizoanzishwa shuleni zinaendelea kuwa hai na kufanya kazi kwa ufanisi ili kusaidia kuimarisha maadili mema miongoni mwa wanafunzi.

Wito huo umetolewa na Katibu Tawala wa Mkoa wa Arusha, Dkt. Toba Nguvila, wakati akifungua mafunzo ya walimu walezi wa klabu za maadili kutoka Jiji la Arusha na Halmashauri ya Wilaya ya Meru, yaliyofanyika katika ukumbi wa Ofisi ya Mkuu wa Mkoa wa Arusha, tarehe 11 Novemba, 2026.

Akizungumza katika hafla hiyo, Dkt. Nguvila amesema kuwa klabu za maadili zinapokuwa hai shuleni zitasaidia kuwajengea wanafunzi uelewa mzuri kuhusu elimu ya maadili kuanzia ngazi ya shule za msingi hadi vyuo vikuu.

Amesisitiza kuwa ni muhimu kuwajengea watoto msingi imara wa maarifa na maadili mema tangu wakiwa wadogo, kwani malezi wanayoyapata katika hatua za awali za maisha yana mchango mkubwa katika kuwajenga kuwa watu wema katika jamii.

“Unachoingiza ndani ya kichwa cha mtoto ndicho atakachokitoa, hivyo ni lazima tuanze kuingiza vitu vizuri vya maarifa katika vichwa vya watoto wetu ili baadaye wawe watu wema,” amesema Dkt. Nguvila.

Aidha, amesema kuwa kuna umuhimu wa kuwa na walimu wengi watakaoshiriki kufundisha na kusimamia elimu ya maadili katika shule na vyuo mbalimbali ili kuhakikisha klabu hizo zinaendelea kuwa hai na kutimiza malengo yake.

Ameonya kuwa jamii isipozingatia suala la maadili katika malezi na makuzi ya watoto, kuna hatari ya kuwa na kizazi kijacho kisichozingatia misingi ya maadili mema.

“Ni wakati wa kukumbushana ni wapi tumekosea katika suala la maadili kwa watoto wetu pamoja na sisi wenyewe, ili tusipotee zaidi,” amesisitiza Dkt. Nguvila.

Kwa upande wake, Katibu Msaidizi wa Ofisi ya Rais, Sekretarieti ya Maadili ya Viongozi wa Umma, Kanda ya Kaskazini, Bw. Gerald Mwaitebele, amesema kuwa Serikali imeona umuhimu wa kuanza kutoa elimu ya maadili kwa watoto tangu wakiwa wadogo, badala ya kusubiri hadi wanapokuwa watu wazima na kushika nafasi za uongozi.

Amesema kuwa hatua hiyo inalenga kuhakikisha vijana wanajengewa misingi imara ya maadili tangu wakiwa shuleni ili waweze kuwa viongozi bora na wenye kuzingatia maadili wanapofikia nafasi za uongozi.

“Ndiyo maana Sekretarieti ya Maadili imekuja na mwongozo wa uanzishaji wa klabu za maadili katika shule na vyuo, ili tuanze kuwaandaa vijana wetu kuwa viongozi bora tangu wakiwa katika umri mdogo,” amesisitiza Bw. Gerald Mwaitebele.

 

Online Help
Kuanzisha Enzi Mpya katika Udhibiti wa Sekta ya Michezo ya Kubahatisha nchini Tanzania
Ofisi ya maadili inafanya kazi na imewashughulikia viongozi wengi sana kupitia Baraza la Maadili ambalo pia liliendeshwa mwaka 2013 Novemba mkoani Tabora. Viongozi mbalimbali waliokuwa na tuhuma za ukiukaji wa maadili waliitwa kwenye Baraza na kuhojiwa na Baraza linatoa mapendekezo na kuyawasilisha mapendekezo hayo kwa Rais kwa ajili ya hatua zaidi za kinidhamu na kisheria kwa viongozi husika.

" >
Kifungu cha 11(1) cha Sheria ya Maadili kimeainisha wazi mali zinazotakiwa kutajwa kuwa ni fedha taslimu, fedha zilizopo katika taasisi za kifedha kama vile benki, hisa, nyumba, mashamba, magari, mitambo na mali nyinginezo. Kiongozi anatakiwa kutoa tamko la mali anazomiliki yeye mwenyewe, mke/mume na watoto walio chini ya umri wa miaka kumi na nane. Fomu za Tamko la Rasilimali na Madeni zinatakiwa kujazwa kila mwaka na kiongozi hutumiwa fomu hizo na Ofisi ya Maadili na pia zinapatikana katika mtandao wa maadili yaani www.ethicssecretariat.go.tz. Sheria inamtaka kiongozi kutolea tamko madeni yake ili kuweza kujua kuwa kiongozi anamiliki mali zipi na pia kutambua kuwa amezipata vipi mali hizo ukilinganisha na kipato cha kiongozi husika. Kiongozi kuwa na mali nyingi si dhambi kwani hata Katiba ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imetamka wazi kuwa kila raia ana haki ya kumiliki mali ila ofisi inataka kujiridhisha uhalali wa jinsi mali ilivyopatikana. Mapendekezo katika Katiba mpya yanasisitiza maadili kwa kutenganisha uongozi na biashara.

" >
Wananchi wengi wamejijengea dhana kuwa bila pesa huwezi kupata huduma ya kiserikali kitu ambacho si kweli kwani huduma nyingi za kiserikali zinatolewa bure kabisa ila cha msingi wananchi wanatakiwa kutoa taarifa katika vyombo husika pindi wanapotakiwa kulipia huduma ambazo zinatolewa bure. Jamii inatakiwa kubadilika na kuamini kuwa si lazima kutoa rushwa ndipo upate huduma. Wapo wananchi wengi ambao walileta malalamiko kama hayo na Ofisi ya Maadili iliyashughulikia, hivyo wananchi wasisite kutembelea Ofisi zetu kwa ajili ya kutoa taarifa kama hizo.

" >
Kutoa lugha chafu ni ukiukwaji wa maadili. Ndani ya Bunge kuna Kamati ya Maadili ambayo ipo kwa ajili ya kuwawajibisha wabunge wanaotoa lugha chafu. Sekretarieti ya Maadili ya Viongozi wa Umma kwa upande wake ilifanya semina kwa wabunge ili kuwakumbusha mipaka ya utendaji kazi na maadili kwa ujumla, na tangu wakati huo matumizi ya lugha chafu bungeni yamepungua kwa kiasi kikubwa.

" >